site stats
बाह्रखरी :: Baahrakhari
ब्लग
Nabil BankNabil Bank
Sarbottam CementSarbottam Cement
ऋषि पञ्चमीमा छाउपडीको सम्झना 

चिरबिर चिरबिर चरीको आवाज र झ्यालबाट मन्द बिहनले छर्दैगरेको उज्यालोसँगै म पनि प्युपाबाट निस्किन लागेको पुतलीजस्तै तातो ओछ्यानको ओड्ने पन्छ्याउँदै उठ्छु । पुसको महिना छ ।  पानी जमेपछिको बरफजस्तै चिसो मौसम छ । उदाउन लागेको सूर्यलाई चारैतिरबाट कालो बादलले घेरिराखेको छ । भर्खर १४ टेकेकी हजुरआमाकी प्यारी म उहाँले बनाउनु भएको तातो चियाको सुर्को तान्न भान्छातिर लाग्छु । 

चियाको मिठास जिब्रोमा दौडिइरहँदा कानमा कसैको आवाज घुस्रिन पुग्छ । हजुरआमाले चुलोतिर आगोको अगुल्टो ठोस्दै भन्नुहुन्छ - बाहिर गएर हेर्न, तँलाई कसैले बोलाको हो कि ? । म चियाको गिलास हातमै बोकेर बाहिर निस्किन्छु । बाहिर कसैलाई देख्दिन । त्यसपछि त्यो आवाजको उत्तर आवाजले नै दिन्छु - को हो मलाई बोलाउने ? 

रुजा दिदी मेरो तुरुन्तै हाजिर हुनुभयो - मसँग जङ्गलमा बाख्रा चराउन जाने हो ? दिदीको यो प्रश्नले एक अन्जुली मनपर्ने चकलेट टक्र्याएको महसुस हुन्छ । मैले पनि मुसुक्कै हाँसेर भने - हुन्छ नि म जान्छु है । एकपटक हजुरआमालाई सोधिहाल्छु है त । दिदीलाई त्यहीँ छोडेर म हजुरआमाको अनुमति लिन भित्र जान्छु । बाख्रा गोठालो मेरो लागि मेला हेर्न गएजस्तै रमाइलो काम हो । 

Prabhu Bank
Agni Group
NIC Asia

हामी केही समय हिँडेर खोलापारिको जङ्गलमा पुग्छौँ । दिनभर गफ गर्दै बस्छौँ । दिदीसँग हिँडेपछि समय बितेको पत्तो नै हुँदैन । यसरी गफमा रमाएर मस्त भएको बेला मलाई कता कता शरीरको तल्लो भागतिर केही टाँसिएजस्तो चिसोपनको महसुस हुन थाल्छ । मन पनि एकैछिनमा चिसो हुन थाल्छ । कतै महिनावारी त भएन भन्ने डरले मन भित्रभित्रै छट्पटाउन थाल्छ । दिदीलाई भन्ने आँट पनि गर्न सक्दिन ।  दिदीलाई केही नभनी हतारहतार पानी भएको ठाउँमा पुग्छु । रातो रगत सुरुवाल भरि टाँसिईसकेको रहेछ । डर, लाज र छटपटीले सुरुवालको रगतभन्दा बढी मेरो अनुहार रातो भइसकेको छ । दिदीलाई कामको बहाना बनाएर म हतारहतार घर आउँछु र मुसाको चालमा सुटुक्क महिनावारी हुँदा बस्ने छाउगोठमा लुक्छु । पुस महिनाको चिसोले गर्दा छाउगोठका भित्ताहरु पसिनाले भिजेको शरीरजस्तै ओसिएका छन् । ओड्ने र ओछ्यानबिनाको खाली भुइँमा म लाजले भरिएको अनुहार लिएर घोप्टिइरहन्छु । यतिखेर आफूले ठूलै अपराध गरेर सजाय भोग्न सुरु गरेजस्तै महसुस गर्दैछु । एकछिनपछि आमा र हजुरआमा खोज्दै आउनुहुन्छ - कतै रोस्नी छाउ (महिनावारी) त भइन? हजुरआमाले बिस्तारै आमालाई सोध्नुहुन्छ । केहीबेरपछि आमा प्याटप्याट चप्पलको आवाजसँगै म बसेको छाउगोठको छेउमा आइपुग्नुहुन्छ र छाउगोठको झ्याल हातले घचेट्न थाल्नुहुन्छ । मलाई लाजले उहाँहरूको अनुहार हेर्ने आँट नआएर झ्यालभित्रबाट कसेर धकेल्छु । अन्त्यमा उहाँहरूको आगाडि केही नलागेपछि झ्याल खोलिदिएर भित्तापट्टि फर्किएर बस्छु । 

साँझमा म छाउ भएको खबर सुनेर केहीबेर मेरा साथी आउँछन् । उनीहरू मलाई जिस्क्याउँदै, हाँस्दै मेरो छेउमा बस्छन् । हामीले एकअर्कालाई राम्रोसँग देखिराखेका छैनौँ । हामी चारैतिरबाट कालो पर्दाले ढाकेजस्तै अँध्यारो गोठभित्र जो छौँ । न त उज्यालो बाल्ने साधन छ न त भुइँमा ओछ्यान नै...। एकैछिनमा बैनीले एउटा पातलो अलि फोहोर देखिने ओढ्ने र उस्तै देखिने एउटा ओछ्याउने लिएर आउँछे । यत्तिकैमा माथिको तलाबाट हजुरआमाले आवाज लगाउनु हुन्छ - अँध्यारो होला झ्रा (सल्लाको भित्रि भागको मैनबत्ती जस्तै बल्ने भाग) बालेर लैजाऊ है......। ह्जुरआमाको आवज सुनेपछि एकजना दिदी जुरुक्क उठेर रातो झ्रामा आगो बालेर म बसेको गोठमा टाउको निहुराँउदै भित्र पस्नुहुन्छ । मैले अलि लजाउँदै भन्छु -टाउको ठोकिएला है । ढोका सानो छ । अरू दिदीहरू हाँस्नुहुन्छ । 

Global Ime bank

सँधै परिवारसँग गफ गर्दै उज्यालो कोठामा बस्ने बानी परेकी मलाई त्यो गोठ कुनै गुफाभन्दा कम लागेको छैन । घरको माथिल्लो तलामा सबैजना बसेर गफ गर्दै खितित्त हाँसेको तल म बसिरहेको गोठमा सुनिइरहेको छ । घरको बार्दलीमा बलिरहेको उज्यालो बत्तीको केही किरण म बसिरहेको गोठको नजिक नजिकसम्म पुगिरहेका छन् । रात बित्तै छ तर आँखामा अलिकति पनि निन्द्राले छोएको छैन । एउटा पातलो बल्याङ्केटमा लट्पटिरहेकी छु ।

पुसको चिसो सिरेटोले खुट्टादेखि शिरसम्म प्रवेश गरिरहेको छ । म भने थरथर काँपिरहेकी छु । बल्याङ्केटलाई शिरदेखि पाउसम्म गुटुमुटु च्यापेकी छु । दुई हातलाई दुई खुट्टाको बीचमा च्यापेर शरीरलाई तातो बनाउने प्रयास गरिरहेकी छु । अनि मनमा अनेकथरी कुरा सोच्दै छु । राति एक्कासि पिसाब लागिहाल्यो भने कता जाने होला ? चर्पी जाँदा कसैले थाहा पाउँछन् कि ? यस्तो पानी अनि हिलोमा भोलि बिहानै ऊ परसम्मको खोलामा कसरी नुहाउन जाने होला ? सातसात रात यसरी त कसरी कटाउने होला ह्या ! कस्तो मही खाने तिर्खा पो लाग्यो हौ के गर्ने होला ? यस्को लागि पनि सात दिन नै कुर्नुपर्छ । ऊ त्योभित्रको मेरो आफ्नै कोठामा बाक्लो सिरक ओडेर आनन्दले सुत्न पाए त हुने नि ! मनमा यस्ता हजारौं प्रश्न आइरहँदा किन छोरी भएर जन्मेकी होलाजस्तो लाग्न थाल्यो । छोरी भएकोमा आफैँसँग घृणा हुन थाल्यो । पहिलोपटक महिनावारी हुँदा र छाउघरमा बस्दाको तीतो अनुभवले गर्दा त्यसपछिका दिनहरू मैले आफूलाई घृणा गरेर नै बिताउन थालेँ । आफू छोरी भएकोमा पछुतोमात्र लाग्ने । म किन छोरा भएर जन्मिनजस्तो लाग्ने । अनि महिनावारी हुँदा त झनै आफैप्रतिको घृणा बढ्ने हुनथाल्यो । 

यस्तैमा एउटा संस्थाले धनगढीमा संचालन गरेको ७ दिने किशोरी रूपान्तरण तालिमले मभित्रको हीनताभाव मेटाइदियो र छोरी भएकोमा गर्व गर्न सिकायो । एउटी किशोरीको महिनावारी सुरु भएपछि प्रत्येक महिनाभर अर्थात् २८ दिनसम्म हुने शारीरीक, मानसिक र संवेगात्मक परिवर्तनको बारेमा जान्ने र अनुभव गर्ने अवसर प्राप्त भयो । यि २८ दिनमध्ये हाम्रो दिमाग कुन बेलामा सवैभन्दा तेज हुन्छ जसका कारण पढाइमा बढी समय खर्च गर्न सक्छौं, कुन समय हामी शारीरिक तथा मानसिकरूपमा सिर्जनात्क हुन्छौँ र सिर्जना गर्न सक्छौँ भन्ने थाहा भयो । हाम्रो लागि सात सात दिनमा परिवर्तन हुने चक्रहरू प्रि ओभ्युलेसन, ओभ्युलेसन, प्रि मेन्सुरेसन र मेन्सुरेसनले प्रत्येक ७ दिनमा कसरी फरक भूमिका खेल्ने रहेछन् ? हामीले प्रत्येक महिना पाउने यस शक्तिसँगै महिनावारीको समयमा कसरी आफैँले आफ्नफ ध्यान राख्नु जरुरी छ ता कि हामी बाँकी दिनमा ऊर्जावान, शक्तिले भरिपूर्ण र पूरा जाँगरका साथ बिताउन सक्ने रहेछौँ भनेर पनि जान्ने मौका मिल्यो । 

त्यसपछि छोरी भएर जन्मनु श्राप होइन वरदानजस्तो लाग्न थाल्यो । महिनावारी हुनु दोष होइन रहेछ । यो त एउटा प्राकृतिक प्रक्रिया रहेछ । परिवार र समाजले पो रुढीवादी परम्परालाई निरन्तरता दिन बाध्य पारेका रहेछन् । 

महिनावारीका सुरुका दुई वर्ष गोठमा नै अँध्यारा र असुरक्षित दिन काटेकी मैले अहिले सामान्यरूपमा दिन बिताउन थालिसकेको छु । 

महिनावारी हुनु कुनै पाप हैन । पाप लाग्यो कि भनेर डराएर नबसौँ । पाप पखाल्नुपर्छ भनेर भ्रममा नपरौं । महिनावारी सामान्य शारीरिक प्रक्रिया हो । ऋषि पञ्चमीमा महिनावारी हुँदाको पाप पखाल्न व्रत बस्नुपर्दैन । आफ्नो जीवन ढुक्कले बिन्दास बाँचौँ ! 

 


 

NIBLNIBL
प्रकाशित मिति: शुक्रबार, असोज ५, २०८०  ०९:४५
Sipradi LandingSipradi Landing
worldlinkworldlink
प्रतिक्रिया दिनुहोस्
Dish homeDish home
Ncell Side Bar LatestNcell Side Bar Latest
Bhatbhateni IslandBhatbhateni Island
cg detailcg detail
Kumari BankKumari Bank
Shivam Cement DetailShivam Cement Detail
Maruti cementMaruti cement