site stats
बाह्रखरी :: Baahrakhari
सम्पादकीय
Nabil BankNabil Bank
मन्त्री ज्वालाले नैतिकता नदेखाए बर्खास्त गर 
Sarbottam CementSarbottam Cement

बालकुमारी घटनामा मुख्य कमजोरी करार गरिएका भौतिक पूर्वाधार तथा यातायातमन्त्री प्रकाश ज्वालाबाटै नैतिकता प्रदर्शन हुन्छ या बर्खास्त गरिन्छ भन्ने यतिखेर बहुचासोको विषय बनेको छ । 

छानबिन समितिले ज्वालाकै बढी कमजोरी देखाउँदै गृहमन्त्रालय हुँदै प्रधानमन्त्रीकहाँ प्रतिवेदन पुगिसकेको छ । तैपनि मन्त्री ज्वालाबाट ‘उचित नैतिकता’ प्रदर्शन भएको छैन ।

छानबिन प्रतिवेदनलाई आधार बनाउँदै सदनमा आइतबार मन्त्री ज्वालाले नैतिकताका आधारमा राजीनामा दिनुपर्ने माग उठिसकेको छ ।  यदि उनले सहज नैतिकता प्रदर्शन नगरेको खण्डमा प्रधानमन्त्रीले तिनलाई बर्खास्त गर्नुपर्ने माग पनि सांसदहरुबाट उठिसकेको छ ।

Prabhu Bank
Agni Group
NIC Asia

आइतबार संसदीय प्रश्नोत्तर हुँदैगर्दा छानबिन प्रतिवेदन ‘हेर्न नभ्याएको’ जवाफ दिँदै प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहाल सदनबाट उम्किएका छन् । 

तैपनि अध्ययनपछि आवश्यक कारबाही गर्ने आश्वासन दिन भने दाहाल चुकेनन् ।  यद्यपि उनी प्रशासक तथा सुरक्षाकर्मीमाथि उतिबेलै कारबाही भएको देखाउन पछि परेनन् ।  उनको त्यो अभिव्यक्तिसँगै मन्त्रीलाई चाहिँ जोगाउन खोजिएको हो कि भन्ने आशंका यथावत् छ ।

Global Ime bank

त्यो दिन ‘भीआईपी’ कोटीका मन्त्री ज्वालाको ‘सवार’, त्यो रुटमा नभएको भए, सायद दुई युवाको अकालमा ज्यान जाने थिएन ।  भीडभाड र प्रर्दशन भइरहेकै तनावग्रस्त बालकुमारीमा झण्डा हल्लाउँदै मन्त्री ज्वाला ‘सवार’ भएपछि अनपेक्षित घटना हुन पुग्यो । जहाँ गत पुस १३ मा दुई युवाको ज्यान गएको थियोे ।

ज्वाला सवार ल्यान्डक्रुजर प्राडो जलाएपछि बालकुमारी क्षेत्र तनावग्रस्त बनेको थियो, जहाँ गोली चल्यो । त्यसले दुई युवाको ज्यान गयो । उक्त घटना छानबिन गर्न गठित समितिले डेढ महिनापछि प्रतिवेदन बुझाएको छ । 

छानबिन प्रतिवेदनले मन्त्री ज्वालालाई दोषी देखाउँदै भनेको छ, ‘मन्त्री ज्वालाले खेलाँची गरी उल्टो दिशाबाट जानै नहुने ठाउँमा पुगी गल्ती गर्नुभएको छ ।’

अर्थात् उक्त घटना हुनुमा मन्त्री ज्वाला पूर्णतः जिम्मेवार छन् ।  मन्त्री ज्वाला आफ्नै पार्टीका कार्यक्रममा मन्त्रीको झण्डावाल सवारी साधन प्रयोग गरेर हिँडे, त्यो पनि आफू हिँड्ने रुटबारे सुरक्षा निकायलाई कुनै जानकारी नगराइकन । उनले न पार्टीको कार्यक्रममा जाँदा सूचना दिए, न फर्कदा नै ।

पहिलो त, मन्त्री र उनका पीएसओले सुरक्षा निकायलाई ‘रुट’बारे पूर्वजानकारी नगराउनु र दोस्रो, भीडभाडयुक्त प्रदर्शनी थलो हुँदै हिँड्नुको दोष मन्त्रीले नै लिनुपर्छ । बालकुमारी घटनामा प्रशासन÷सुरक्षा निकाय अधिकारीहरु कारबाही परिसकेका छन् । 

मन्त्रीहरु भीआईपीभित्र पर्छन् । अनि भीआईपी सवार ‘फिल्ड’को वस्तुस्थिति र ‘रुट क्लियर’ रहेको स्थितिमा मात्र मन्त्रीको सवारी चल्छ ।  कुनै गतिरोध वा अवरोध छ भने त्यो ‘क्लियर’ गराउँदै सवारी चलाउनु सम्बन्धित जिल्ला प्रहरीको कर्तव्य हुने व्यवस्था छ ।

त्यसअतिरिक्त भीभीआईपी कहीँ कतै ‘सवार’ हुनुअघि सुरक्षा ‘गाइडलाइन’ पालना गर्न बाध्य पारिनुपर्छ । उनीहरु विना सूचनामा कतै हिँडेमा हुन सक्ने सम्भावित घटना या दुर्घटनाको जवाफदेही स्वयम् मन्त्री हुनुपर्ने व्यवस्था गरिनुपर्छ ।
मन्त्रिपरिषद्का सदस्यहरुलाई जथाभावी जहाँसुकै झण्डावाल फर्फराउँदै हिँड्ने प्रवृत्ति रोक्नेमा पनि सचेत गराइनुपर्छ । किनभने हामीकहाँ मन्त्रीको तुजुक प्रदर्शन गर्न अनुचित र अनावश्यक थलोमा ‘सवार’ पनि झांगिएकै छ ।

बालकुमारीको तनावग्रस्त क्षेत्रमा मन्त्री ज्वाला जानै नहुने थलोमा मन्त्री झण्डा हल्टाउँदै हिँडेकै कारण हिंसात्मक घटना हुन पुगेकै हो । उनको लापरवाही दुई युवाको ज्यान गएको सवालमा जिम्मेवारी बहन गर्नुपर्छ, राज्यको जिम्मेवार पदाधिकारी भएका नाताले पनि ।

विगतमा पनि प्रधानमन्त्री वा मन्त्रीहरुबाट नैतिकता प्रदर्शन भएका उदाहरणहरु हामीसँग प्रशस्त छन् ।  बंगलादेश अध्ययन गर्न गएका हाम्रा चेलीविरुद्ध अनुचित शब्द प्रयोग गरेसँगै विवादित बन्न पुगेका शेरबहादुर तामाङले नैतिकताका आधारमा मन्त्री पदबाट राजीनामा दिएको धेरै समय भएको छैन ।

पञ्चायतकालमा पनि प्रधानमन्त्री–मन्त्रीहरुबाट नैतिकता प्रदर्शन भएकै हुन् ।  २०३० असार २४ को मध्यरातमा सिंहदरबारमा आगलागी हुँदा तत्कालीन प्रधानमन्त्री कीर्तिनिधि विष्टले राजीनामा दिए, त्यो मध्यरातमा विष्टले आगो लगाएका त थिएनन् । 

सिंहदरबार जे–जसरी जले पनि ‘जल्नु’ को नैतिकता आफैँले लिए ।  अनि विष्टले चार दिनपछि राजीनामा दिए । उनले नैतिकताका आधारमा राजीनामा दिनुपर्छ भन्ने माग कतै पनि उठेको थिएन । २०४४ फागुन २९ का दिन दशरथ रंगशाला फूटबल खेल हुँदै भागदौड चल्यो, जहाँ ७० जनाभन्दा बढीको ज्यान गयो । 

उक्त घटनाको छानबिन गर्न गठित न्यायाधीश भैरवप्रसाद लम्साल आयोगले शिक्षा तथा संस्कृति मन्त्री केशरबहादुर विष्टलाई दोषी देखायो । 

आयोगको प्रतिवेदन सार्वजनिक भएलगत्तै नैतिकताका आधारमा राजीनामा दिएका थिए । विष्टद्वय घटनामा प्रत्यक्ष संलग्नता नभए पनि जिम्मेवारी स्वीकार गर्दै राजीनामा दिएका थिए ।  फरक यत्ति हो, कीर्तिनिधि विष्टले तत्कालै राजीनामा दिएका थिए भने केशरबहादुर विष्टले चाहिँ लम्साल प्रतिवेदनपछि मात्रै । 

अर्थात्, केशरबहादुर विष्टले घटनाको ७० दिनपछि दिएको राजीनामा दरबारबाट स्वीकृत भएको थियो । राजनीतिकर्मीले नैतिकता प्रदर्शन नगर्ने हो भने अरुलाई प्रश्न गर्ने हक गुमाउनेछन् । त्यसको भार मन्त्रिपरिषद्लाई पर्नेछ । लोकतन्त्र र गठबन्धनकालमा ‘नैतिकहीन’ छूट कसैलाई छैन, हुँदैन पनि । यदि मन्त्रीमा ‘नैतिक चेत’ विद्यमान रहेन या भएन भने प्रधानमन्त्रीले नै ‘एक्सन’ लिनुपर्छ ।
 

NIBLNIBL
प्रकाशित मिति: आइतबार, फागुन ६, २०८०  १५:००
Sipradi LandingSipradi Landing
worldlinkworldlink
प्रतिक्रिया दिनुहोस्
Ncell Side Bar LatestNcell Side Bar Latest
cg detailcg detail
Kumari BankKumari Bank
Shivam Cement DetailShivam Cement Detail
Maruti cementMaruti cement
सम्पादकीय
ICACICAC