site stats
बाह्रखरी :: Baahrakhari
साहित्य
Nabil BankNabil Bank
थ्रीपिस सुट
Sarbottam CementSarbottam Cement

बिहे त उसले गरेकै हो । आइ.ए. उतै पास गरेर बी. ए. पढ्न काठमाडौं आउँदा स्वास्नीलाई घरमै छोडेर आएको हो । अन्यथा मेलापात, घाँस दाउरो, भान्सा र चुलाको काम उसकी स्वास्नीले नगरे उसका दाजु–भाउजूले उसलाई काठमाडौं पढ्न पठाउने नै थिएनन् । उसको महत्वाकाङ्क्षा पनि उतै मर्ने थियो । भला, भाइ–बुहारीलाई दलाएबापत दाइले उसलाई काठमाडौं पठाएदिए ।

काठमाडौं पढ्न आएपछि उता उसकी स्वास्नीले वर्ष दिनभित्रै छोरी पाई रे भन्ने खबर उसले दाइकै पत्रबाट थाहा पायो । ऊ काठमाडौं हिँड्दा उसकी स्वास्नी गर्भवती थिई–थिइन उसलाई थाहा भएन । अहिले त कुनै चासो पनि छैन । किनभने तीन वर्षदेखि ऊ घर गएको छैन । दुई वर्ष बी. ए. पास गर्दै बित्यो र यो तेस्रो वर्ष जागिर खोज्दै बितिरहेछ ।

उता भाइ घर नफर्केकामा दाइलाई पनि कुनै चासो छैन । किनभने सुकेर दाउरिएकी र पीरले चाउरिएकी भाइ–बुहारीले घरका सम्पूर्ण कामधाम कुशलतापूर्वक धानिरहेकी छे । सबै कुरा सुख–शान्तिपूर्वक चलिरहेछ, किनभने दाइले दुई वर्षपूर्व नै परिवार नियोजन गरिसके । अतः दाइले भाइको जागिर पाउने आश्वासनपत्र पढेर यदाकदा सानोतिनो रकम उठाउँदै गरेका छन् ।

Prabhu Bank
Agni Group
NIC Asia

ऊ पढ्नमा चलाख छँदै थियो, अतः प्रथम श्रेणीमा नै बी. ए. पास गर्यो । दौरा–सुरुवाल र ढाकाटोपी लगाएरै प्रथम श्रेणीमा बी. ए. पास गर्यो । गलामा टाईको सट्टा मफलर बेरेर प्रथम श्रेणीमा बी. ए. पास गर्यो ।

ऊ कक्षाभरिका पढाइमा सबैभन्दा चलाख हुनाले एउटी नवधनाढ्यवर्गकी कक्षामा सबैभन्दा गोबर छात्रासँग उसको परिचय भयो । अलिअलि मित्रता पनि भयो । छात्रा पढ्नमा जतिसुकै गोबर भए पनि लवाइखवाइमा ‘सुनचाँदी’ थिई । अतः उसले जोडतोडका साथ आफ्ना नोट्सहरू भिडाएर घिस्स्याउँदै उसलाई पनि बी. ए. पास गराइछोड््यो ।

Global Ime bank

अहिले ऊ युनिभर्सिटीमा एम्. ए.मा पढ्दै छे । ऊ भने जागिर खोज्दै छ, अन्त पनि खोज्दै छ भने आफ्नी गोबर र अत्याधुनिक मित्रलाई उसको बाउको फर्ममा नोकरी लगाइदिन अनुरोध गर्दै छ । साथै गाबरै भए पनि ‘सुनचाँदी’ झैँ मलिलो ठानेर उसले आफूलाई अविवाहित र योग्य जीवनसाथी हुन सक्ने घोषणा गरिसकेको छ ।

उता ऊ भने एम्. ए. मा थेसिसका लागि दौरा–सुरुवाल र ढाकाटोपी लगाउने एउटा केटोलाई आफ्नो ‘सुनचाँदी’ देखाउँदै छे । अतः उसलाई आफ्नो बाटोबाट पन्छाउन उसले भनी, “यस्तै लुगा लगाएर तिमी मेरो बुबाको फर्ममा काम गर्छौ ?”

“किन के भो र मेरो लुगालाई ?”

“हेर, मेरो बुबाको एक्सपोर्ट–इम्पोर्टको ठूलो फर्म छ । त्यहाँ विदेशीहरू आइ–गइराख्छन्, स्मार्ट र वेल ड्रेस्ड हुनुपर्छ । त्यो सरकारी कार्यालय होइन नि ।”

“त्यो कुन ठूलो कुरो हो र !,” उसले फुइँ लगाउँदै भन्यो, “मैले त राष्ट्रियता सम्झेर पो...”

उसले कुरा काट्दै भनी, “हेर, अब प्रजातन्त्र आयो, राष्ट्रियता गयो । के बुझ्यौ ?”

बुझ्न त उसले बी.ए. पास गर्नासाथ बुझेको हो । सरकारी जागिर नेता र मन्त्रीको सिफारिस नभई हम्मेसी नपाइने हुँदा प्राइभेट फर्महरूतिर भौँतारिँदादेखि नै बुझेको हो ।

इन्डियन कम्पनीका फर्महरूतिर जाँदा त उसले झन् राम्ररी बुझेको हो, किनभने इन्डियामा पनि त ब्रिटिसहरूले दिएर गएको प्रजातन्त्र छ नि । त्यहाँ त दौरा–सुरुवाल लगाएर नेपाली बोल्यो भने घोक्रयाएर निकालौँला झैँ गर्छन्, कुर्था पाइजामा लगाएर हिन्दी बोल्यो भने ओठ लेप्य्राउँछन्, अनि थ्रीपिस सुट लगाएर अंग्रे्रेजी बोल्यो भने सभ्यतापूर्वक ‘सिट डाउन, प्लिज’ भन्दछन् । यति कुरा उसले बुझे पनि उसको आर्थिक स्थितिले ठ्याम्मै बुझेको छैन ।

सौभाग्यवश अस्ति भर्खर सासू, ससुरा र साली आइपुगेका छन् । शिवरात्रिका लागि पशुपतिको जात्रा र सिद्राको बेपार गर्न । पशुपतिको जात्रा त शिवरात्रिमा हुने भइहाल्यो र सिद्राको बेपारस्वरूप सासू–ससुराले उसलाई स्वास्नी काठमाडौं झिकाएर राख्ने र नाति पाइदिने प्रस्ताव गर्ने भएका छन् । सोही कुरा राणाकालीन ससुराले कठोरतापूर्वक प्रस्ताव राखिहाले ।

“हेर्नुस् ज्वाइँनारान, मैले पनि चाकडी गरेरै राणाहरूका पालामा नोकरी पड्काएको हुँ । एउटैको चाकडी गर्नुपर्छ अनि मात्र काम फत्ते हुन्छ, दसतिर धाएर हुँदैन । अँ, मेरी छोरीलाई कैले झिकाउनुहुन्छ ?”

उसले ससुराकी छोरी झिकाउने कुरालाई थाती राख्दै जागिरकै सन्दर्भ चलायो, “के गर्नु बा, प्रजातन्त्रमा एउटैको चाकडी गरेर नपुग्ने । जे होस्, अहिले त म दरखास्त हाल्दाहाल्दा बिखर्ची भएको छु ।”

अनि झल्याँस्स थ्रीपिस सुटलाई सम्झेर उसले अगाडि भन्यो, “हेर्नुस् बा, जागिर नपाइने त होइन, सरकारी जागिर मात्रै नपाइने हो । प्राइभेट कम्पनीतिर जागिर पाउन सकिन्छ तर त्यहाँ सुटबुटमा ठाँटिएर जानुपर्छ । आफूसित सुट नै छैन । जागिर पाएपछि त श्रीमती ल्याइहाल्छु नि ।”

“हन, कति लाग्छ त्यो सुटलाई ?,” सासू–ससुराले एकसाथ सोधे । ऊ अलमलियो । कति भन्नु ? कहिल्यै किनेको र सिलाएको होइन । कति नै पर्ला र भनेर उसले प्याट्ट भनिहाल्यो, “खै, दुई–तीन हज्जार त पर्ला नै ।”

सासू बूढीले एक पटक पुलुक्क आफ्नो बूढातिर हेरिन् र छोरीको सुखी भविष्यको कल्पना गर्दै पटुकाको फेरको सात गाँठा फुकाएर हजार–हजारका तीनओटा नोट ‘ज्वाइँनारान’लाई टक्र्याइन् ।

अनि त ‘ज्वाइँनारान’ले शिवरात्रिको भोलिपल्टसम्म सासू–ससुरा र सालीको निकै मेजबानी गर्यो । एक दिन सालीलाई लगेर ‘सिनेमा’ पनि देखायो । यतिमै सासूले दिएको तीन हजारबाट पाँच सय हिँडिसकेछ ।

सासू–ससुरा र सालीलाई बिदा गरेको भोलिपल्टै ऊ थ्रीपिस सुटको लुगा किन्न र सिलाउन बागबजार पुग्यो । यस्तो ठाउँमा पुग्यो, जहाँ लुगा पनि त्यहीँ किन्न पाइने र सिलाइ पनि त्यहीँ हुने ।

तर थ्रीपिस सुटको लुगा र सिलाइको ज्याला सुनेर उसलाई भाउन्न होला जस्तो भयो । धेरै ठाउँमा भौँतारियो तर उसको पच्चीस सयले सस्तोभन्दा सस्तो थ्रीपिस सुट पनि नभ्याउने भयो ।

थ्रीपिस सुटमा टाई लगाउनु अनिवार्य भन्ने उसलाई थाहा थियो । अतः टाईहरू झुन्ड्याइराखेको पसलमा गएर टाईको दाम सोध्दा त ऊ मूर्छा परौँला झैँ भयो । होस आएपछि सोच्यो, ‘ए रात्तै, जाबो लगौंटीको धरोजस्तो टाईलाई पनि यतिको रुपियाँ हाल्नुपर्दो रहेछ ।’

आखिर भौँतारिने क्रममा उसले सुनधारातिर ठाउँठाउँमा भुइँमै फिँजाइएका ज्याकेट, कोट, प्यान्टहरू देख्यो । ती सबै पुराना भए पनि देख्दा राम्रै लाग्थे । उसले सोच्यो, ‘पक्कै पनि यी ठूलाबडाहरूले सस्तोमा यिनीहरूलाई बेचेका जडौरी लुगाहरू हुन् ।’

अझै सोच्यो, ‘ड्राइक्लिनिङ गराएर काइदासाथ इस्त्री गरेपछि नयाँजस्तै भइहाल्छ नि । अनि फुटपाथमा किनेको जडौरी हो कि नयाँ सिलाएको हो कसले भन्न सक्छ ?’

उसै पनि उसलाई थ्रीपिस सुट नभई भएको थिएन । यसै सुटले त नवधनाढ्य वर्गकी अत्याधुनिक मैयाँ र मैयाँको ड्याडीको एक्सपोर्ट–इम्पोर्ट फर्ममा जागिर पाउन सकिन्थ्यो । मैयाँको मगज गोबर भएर के भो त ?

उसले धमाधम कोट–प्यान्टहरू हेर्न र छान्न थाल्यो । तर सबै भिन्नभिन्न रङका थिए । थ्रीपिस सुट त एउटै लुगा र एउटै रङ डिजाइनको हुन्छ । 

ऊ फेरि अलमलमा पर्यो । उसले फुटपाथमा बसेको पसलेसित बिस्तारो सोध्यो, “तपाईंसित एउटै लुगा र रङको थ्रीपिस सुट छैन ?”

“छ, छ, हजुर । एकदम नयाँ डिजाइन, नयाँ कटिङ र नयाँ फेसनको थ्रीपिस राखेको सुट छ ।” भन्दै पसलेले आफ्नो धोक्रे झोलाभित्र पट्टयाएर राखेको सुट देखायो । साँच्ची नै सुट नौलो खालको र आकर्षक रहेछ । फित्ताले नापजोख गर्दा प्यान्टको कम्मर मिल्यो तर अलि लामो रहेछ, सो दर्जीकहाँ मिलाउन सकिहालिन्छ ।

कोट अलि खुकुलो भए तापनि मिल्ला मिल्ला जस्तै थियो । कोटभित्र लगाउने वेस्टकोट टमक्क नमिलेर अलि खुकुलै भए पनि कोटभित्र पर्ने हुँदा चल्छ । जसको जडौरी हो यो, त्यो मोरो मभन्दा अलि मोटै र अग्लो रहेछ भन्ने सोचेर ऊ हाँस्यो ।

दलाली र मोलभाउ गर्दागर्दा बल्लतल्ल पन्ध्र सयमा कुरा मिल्यो । थ्रीपिस सुट त भयो तर टाई उसले फुटपाथमा भेट्ट्याएन । अतः मन मारेर भए पनि उसले अलि सस्तो खालको टाई किन्यो । टाई लगाउने समस्या कुनै साथीबाट समाधान भइहाल्नेछ ।

केही दिन टेलरमास्टरले र केही दिन ड्राइक्लिनरले खाएपछि एक सातापश्चात् थ्रीपिस सुटमा ठाँटिएर, नवधनाढ्यवर्गकी अत्याधुनिक गोबर मैयाँसित फोनमा टाइम मिलाएर ऊ युनिभर्सिटीको क्यान्टिनमा पुग्यो ।

उसलाई देख्नासाथ ऊ मुसुक्क हाँसी । ऊ पनि प्रतिउत्तरमा मोहिनी पाराले मुसुक्क हाँस्यो । ऊ जोडतोडले हाँस्न थाली । ऊ पनि जोडतोडले हाँस्न थाल्यो । अनि, अलि झस्केर उसले आफ्नो थ्रीपिस सुटतिर हेर्दै सशंकित भावले सोध्यो ।

“किन, के भो ? किन यसरी हाँसेकी ? मलाई सुट–टाई सुहाएको छैन र ?”

“असाध्ये सुहाएको छ । यस्तो डिजाइन र स्टाइलको सुट यता हम्मेसि कसैले लगाएको देखिँदैन ।” भनेर ऊ झन्झन् हाँस्न थाली ।

“हो, एकदम नयाँ स्टाइलको सुट हो । अब त तिमी आफ्नो ड्याडीको फर्ममा मलाई लैजान्छयौ ?”

“तिमी यै सुट लगाएर मेरो ड्याडीसामु जान्छौ ?”

“किन के भो र मेरो सुटलाई ?”

“के भो भने, पाँच वर्षपहिला मेरो ड्याडी बैंकक जानुभा’थ्यो । त्यहीँ उहाँले एउटा नयाँ स्टाइलको सुट सिलाउनुभा’थ्यो । त्यै सुट अहिले तिमीले लगाएका छौ ।” यति भनेर ऊ मूर्छा परौँला झैँ गरी हाँस्न थाली ।

ऊ घोसेमुन्टो लगाएर झलझली दौरा–सुरुवाल र ढाकाटोपी सम्झिन थाल्यो । सम्झनाले रुवाउनै आँट्यो ।

(गोरखापत्र, १ चैत, २०५४ शनिबार)
(ब्राजाकीको कथाकृति ‘पारदर्शी मान्छे’ बाट)

 

NIBLNIBL
प्रकाशित मिति: शनिबार, माघ २०, २०८०  ०८:४७
Sipradi LandingSipradi Landing
worldlinkworldlink
प्रतिक्रिया दिनुहोस्
Ncell Side Bar LatestNcell Side Bar Latest
Bhatbhateni IslandBhatbhateni Island
cg detailcg detail
Kumari BankKumari Bank
Shivam Cement DetailShivam Cement Detail
Maruti cementMaruti cement
सम्पादकीय
ICACICAC