site stats
बाह्रखरी :: Baahrakhari
देश
Nabil BankNabil Bank
सन् २०२३ बन्यो चार दशकयताकै तातो वर्ष, १२ स्टेसनले तोडे उच्च तापक्रमको रेकर्ड
Sarbottam CementSarbottam Cement

काठमाडौं । नेपालले सन् २०२३ मा मिश्रित मौसमी अवस्थाको अनुभव गरेको छ । जल तथा मौसम विज्ञान विभागले आइतबार सार्वजनिक गरेको एक रिपोर्टअनुसार सन् २०२३ मा देशका विभिन्न भागको तापक्रम र वर्षामा उतारचढाव देखिएको छ ।

समग्रमा सन् २०२३ मा नेपालमा ९१.२ प्रतिशत (१५७०.४ मिलिमिटर) वर्षा भएको छ । विशेष गरी कर्णाली प्रदेशको उत्तरी क्षेत्रमा कम वर्षा भएको छ । डोल्पाको दुनई स्टेसनमा मात्र ४१०.७ मिलिमिटर वर्षा मापन भएको छ । जबकि, गण्डकी प्रदेशको कास्कीस्थित लुम्ले स्टेसनमा भारी वर्षा मापन गरिएको छ, जहाँ चार हजार मिलिमिटरभन्दा धेरै वर्षा मापन गरिएको विभागको रिपोर्टमा उल्लेख छ ।

सन् २०२३ मा वर्षामा निकै उतारचढाव देखिएको छ । सुरुका दुई महिनामा कम वर्षा भए पनि मार्चमा उल्लेखनीय वृद्धि भएको छ । तर, अप्रिलदेखि जुलाईसम्म औसतभन्दा कम वर्षा भएको छ । ती दुई महिनामा १२ देखि २२ प्रतिशतसम्म मात्र वर्षा भएको रिपोर्टमा उल्लेख छ ।

Prabhu Bank
Agni Group
NIC Asia

रिपोर्टका अनुसार अगस्टमा वर्षाको स्तरमा वृद्धि भएको थियो । तर, सेप्टेम्बरमा सामान्य मात्र वर्षा भयो । अक्टोबरमा भने सामान्यभन्दा बढी वर्षा भयो । वर्षको अन्तिमतिर नोभेम्बर र डिसम्बेरको मौसम सुक्खा रह्यो । 

सन् २०२३ मा मनसुन सामान्यभन्दा एक दिन ढिलो गरी १४ जुनमा पूर्वी नेपालबाट प्रवेश गरेको थियो । यसैगरी, बाहिरिने क्रममा पनि मनसुन १३ दिन ढिलो गरी  १५ अक्टोबरमा बाहिरिएको थियो । नेपालमा औसत मनुसन अवधि ११२ दिन हो । तर, यसपटक मनसुन १२४ दिनसम्म रह्यो ।

Global Ime bank

सन् १९८१ यता सन् २०२३ कम वर्षा हुने वर्षहरूको सूचीको ८औँ नम्बरमा रह्यो ।

तापक्रममा रेकर्ड ब्रेक

सन् २०२३ मा नेपालको वर्षको औसत अधिकतम तापक्रम २७.९ डिग्री सेल्सियस मापन गरिएको छ, जुन सामान्य वार्षिक अधिकतम तापक्रमभन्दा केही धेरै हो ।

यसको विपरीत सन् २०२३ मा वर्षको औसत न्यूनतम तापक्रम १५.६ डिग्री सेल्सियस मापन गरिएको छ, जुन सामान्य वार्षिक न्यूनतम तापक्रमभन्दा धेरै हो ।

मासिक अधिकतम तापक्रमको अवस्था पनि उतारचढावयुक्त रह्यो । सन् २०२३ को सुरुका दुई महिनाको ताममान केही वृद्धि भयो । त्यसपछि मार्चदेखि मेसम्मको तापक्रम सामान्यभन्दा कम रह्यो ।

जुन र जुलाईको अधिकतम तापक्रम सामान्यभन्दा धेरै रह्यो । दुई डिग्री सेल्सियस तापक्रम बढेर जुन वर्षकै सबैभन्दा गर्मी भएको महिना रह्यो । अगस्टको तापक्रम सामान्य सामान्य अधिकतम तापक्रमभन्दा कम रह्यो । त्यसपछिका चार महिनाको तापक्रम सामान्यभन्दा धेरै रह्यो ।

समग्रमा सन् २०२३, सन् १९८१ यतापछिकै सबैभन्दा तातो वर्षका रूपमा रह्यो । देशको दक्षिणी भागमा औसत अधिकतम तापक्रम ३० डिग्री सेल्सियसभन्दा धेरै र उत्तरी भागमा १८ डिग्री सेल्सियसभन्दा कम रह्यो ।

अर्थात्, वर्ष २०२३ झन्डै चार दशकयताकै सबैभन्दा धेरै तातो वर्ष बनेको छ । देशभरका स्टेसनमा मापन गरिएको तापक्रम र वर्षाको तथ्यांकले विगतको रेकर्ड तोडेको छ । केही क्षेत्रमा इतिहासकै उच्च तापक्रम मापन गरिँदा केही इतिहासकै कम तापक्रम मापन गरिएको छ । 

रिपोर्टका अनुसार देशभरका स्टेसनमध्ये १२ वटा स्टेसनले अहिलेसम्मकै अधिकतम तापक्रम मापन गरेर रेकर्ड ब्रेक गरेका छन् । बन्दीपुर, चतारा, चौतारा, धरान बजार, दुम्कौली, वीरेनचोक गार्खा, जनकपुर एयरपोर्ट, कन्याम टी इस्टेट, ओखलढुंगा, रामपुर, सिमरा एयरपोर्ट र सिरहाका स्टेसनले रेकर्ड ब्रेक गरेका हुन् ।

पूर्वी नवलपरासीस्थित दुम्कौली स्टेसनमा ५ जुन १९७९ मा अधिकतम ४३.७ डिग्री सेल्सियस तापक्रम मापन गरिएको थियो । जबकि, ९ जुन २०२३ मा यो स्टसेनले ४४.८ डिग्री सेल्सियस तापक्रम मापन गरेर रेकर्ड तोडेको छ ।

यसैगरी, धनुषाको जनकपुर एयरपोर्टमा ७ मे १९८९ मा ४२.२ डिग्री सेल्सियस तापक्रम मापन गरिएकोमा ९ जुन २०२३ मा ४२.५ डिग्री सेल्सियस तापक्रम मापन भएर रेकर्ड ब्रेक भएको छ ।

यस्तै, इलामको कन्याम टी इस्टेटको स्टेसनमा १० जुलाई १९७३ मा अधिकतम २९ डिग्री सेल्सियस तापक्रम मापन गरिएको थियो । अहिले ३ जुन २०२३ मा ३० डिग्री सेल्सियस तापक्रम मापन भएर रेकर्ड तोडेको छ ।

जलवायु परिवर्तनको असर !

सन् २०२३ मा तापक्रममा देखिएको उच्च उतारचढावले तीव्र गतिमा फेरबदल भइरहेको नेपालको जलवायुको अवस्थालाई देखाउने विभागको रिपोर्टमा उल्लेख छ ।

यसले आगामी दिनमा मानव समुदायसहित समग्र पारिस्थितिक पद्धतिमै चुनौती थपिएको देखाएको छ । रिपोर्टले सन् २०२३ मा मौसममा देखिएको चरमस्तरको उतारचढावले नेपालमा तत्काल जलवायु क्षेत्रमा अनुकूल उपायको खोजी गरिनुपर्ने आवश्यकता देखाएको छ ।

NIBLNIBL
प्रकाशित मिति: सोमबार, माघ २९, २०८०  ०६:५५
Sipradi LandingSipradi Landing
worldlinkworldlink
प्रतिक्रिया दिनुहोस्
Ncell Side Bar LatestNcell Side Bar Latest
Bhatbhateni IslandBhatbhateni Island
cg detailcg detail
Kumari BankKumari Bank
Shivam Cement DetailShivam Cement Detail
Maruti cementMaruti cement
ICACICAC