बाह्रखरी
sticky  ncell
Samsung
Daraz
British college
Samsung
Daraz
British college
सम्पादकीय प्रतिक्रिया दिनुहोस्
Jagadamba Group
Jagadamba Group
सम्पादकीय खोपमा खेलाँची नगर !  खुकुलो बनाइने ऐनको प्रावधान ‘ओम्नी’ जन्माउने सजिलो उपाय नबनोस् ! 
बाह्रखरी - बिहीबार, कात्तिक २७, २०७७
Laxmi Bank
Laxmi Bank
Godraj nepal
Godraj nepal
Agani Group
sarbottam cement

बेला नबिती नतात्ने प्रशासनिक संस्कारविपरीत सरकारले कोभिड—१९ को खोप ल्याउन सरकार पूर्वक्रियाशील भएको हो भने त्यसको सराहना गर्नै पर्छ । कोभिड—१९ को संक्रमण रोक्न विश्वका केही देशमा प्रतिरोधात्मक खोपको परीक्षण अन्तिम चरणमा पुगेको समाचार सार्वजनिक भइरहेका छन् । संसारमा खोप उपलब्ध हुनेबित्तिकै आफ्नो देशका जनताले लगाउन पाउने व्यवस्था मिलाउन सरकार अग्रसर हुनु स्वाभाविकै हो । यही क्रममा खोप आयातका लागि प्रचलित कानुनमा भएका अस्पष्टता र प्रशासनिक झमेला हटाउन सरकारले अध्यादेश ल्याउने तयारी गरेको समाचार छ । अहिलेसम्म नेपालमा विश्व स्वास्थ्य संगठनजस्ता संस्थाहरूले स्वीकार गरेको खोपमात्र आयात र प्रयोग गर्न मिल्ने कानुनी व्यवस्था छ । सरकारले अध्यादेशमार्फत् प्रचलित कानुनको व्यवस्थालाई खुकुलो बनाएर आयात र प्रयोग सहज बनाउन खोजेको बताइएको छ । प्रतिस्पर्धी खोप निर्माताहरूमध्ये केहीको परीक्षण अपेक्षाकृत पारदर्शी हुननसकेको बताइन्छ । त्यस्ता कम्पनीले नेपालजस्तो देशका सरकारलाई सजिलै प्रभाव पार्न सक्छन् भन्ने मानिन्छ । 

खोप तयार हुनेबित्तिकै विनाझन्झट आयात गरेर वितरण गर्न चाहने सरकारको नियतमा शंका नगरे पनि अध्यादेशमा खुकुलो बनाउन खोजिएका प्रावधानहरूका कारण जनस्वास्थ्य प्रतिकूल प्रभाव त पर्दैन भन्ने सन्देह भने हुने देखिन्छ । नेपालमा दसैंपछि पनि संक्रमणको दर खासै घटेको छैन । तिहारपछि हिउँदको याममा कोभिड—१९ को संक्रमण झन् फैलने खतरा पनि उत्तिकै छ । संसारका अरू केही देशमा संक्रमणको अर्को लहर सुरु पनि भइसकेको छ । अर्कातिर, कोभिड—१९ को भरपर्दो उपचार पनि पत्ता लाग्न सकेको छैन । यसै पनि उपचारभन्दा खोपजस्तो प्रतिरोधात्मक उपाय धेरै लाभदायी हुन्छ । यसैले नेपालले पनि सकेसम्म छिटै खोपको आयात र व्यापक वितरण गर्नु बुद्धिमानी हुन्छ । सम्भवतः यसमा विश्व स्वास्थ्य संगठनको सहयोग बढी उपयोगी हुनेछ । नेपाललाई विश्व स्वास्थ्य संगठनको मध्यस्थताबाट प्राप्त हुने खोप निर्माताबाटै बाँकी मात्रा पनि प्राप्त हुनसके बढी सहज र लाभदायी हुनसक्छ ।

सरकारी पूर्वक्रियाशीलताको सराहना गर्दागर्दै पनि अध्यादेशबाट खुकुलो गराइएका प्रावधानहरूको दुरुपयोग हुने त हैन भन्ने सन्देह भने कायमै रहेको छ । नेपालीका एउटा भनाइ छ — ‘अगुल्टाले हानेको कुकुर बिजुली चम्किँदा तर्सन्छ ।’ कोभिड—१९ को संक्रमण सुरु हुनेबेलातिर स्वास्थ्य सामग्रीको खरिदमा भएका चलखेल र रेपिड डाइग्नोस्टिक टेस्ट (आरडीटी) किटका सम्बन्धमा ‘भारदारी विज्ञ’हरूले त्यसको प्रतिरक्षामा दिएका तर्कहरू सम्झने हो भने अहिलेको प्रावधानका पनि त्यसरी नै दुरुपयोग हुँदैन भनेर ढुक्क हुन सकिँदैन । ओम्नी नामक व्यापारिक समूहलाई पोस्न उतिबेला सिंगो सरकारी संयन्त्रको दुरुपयोग गरियो । आरडीटीको प्रयोगबाट सही नतिजा नआउने हुनाले संक्रमण नियन्त्रणमा प्रभावकारी हुँदैन भन्ने जनस्वास्थ्यविद् र सञ्चारकर्मीको राज्यकै संयन्त्र लागेर तेजोबध गर्न खोजियो । तर, अन्ततः ‘भारदारी विज्ञ’हरू गलत सिद्ध भए । खोपका हकमा पनि खुकुलो बनाइएका ऐनका प्रावधानहरू अतिउत्साह वा व्यक्ति विशेषको लाभका लागि दुरुपयोग गरियो भने आरडीटीले भन्दा धेरै ठूलो र अकल्पनीय क्षति हुनसक्छ । सरकार त्यही छ, स्वास्थ्यमन्त्री तिनै छन् र ‘भारदारी विज्ञ’ समूह पनि त्यही नै छ । यसैले खोपमा पनि कतै गुणस्तरमा सम्झौता गरिन्छ कि भन्ने सन्देह उत्पन्न भएको हो । यस्तै, नेपालमा भएको खोपको भण्डारण गर्ने क्षमताको पहिले नै आकलन गर्नुपर्ने देखिन्छ । किट ल्याएपछि त्यसलाई प्रयोग गर्ने मेसिन नभएको कटु अनुभव नदोहोरियोस् । आशा गरौँ, यसपटक अर्को वा पुरानै ओम्नी समूह खडा हुनेछैन र ऐनमा गरिने संशोधनको दुरुपयोग गरेर देश तथा जनताको अहित गरिनेछैन ।   
 

Nepal Investment bank
Sunrise bank
Nepal Investment bank
Sunrise bank
बिहीबार, कात्तिक २७, २०७७ मा प्रकाशित
TATA Landing
TATA Landing
प्रतिक्रिया दिनुहोस्