नेपालीलाई दुई तिहाईको बलियो सरकार चाहिएको होइन

केशव दाहाल, केन्द्रीय संयोजन समिति सदस्य (विवेकशील साझा पार्टी)

नेपालीलाई दुई तिहाईको बलियो सरकार चाहिएको होइन

केशव दाहाल विवेकशील साझा पार्टीका केन्द्रीय संयोजन समिति सदस्य हुन् । स्थापनाकालदेखि नयाँ शक्ति पार्टी नेपालमा सचिवालय सदस्यको रुपमा आवद्ध दाहाल सो पार्टी परित्याग गरी विवेकशील साझा पार्टीमा आवद्ध भएका हुन् । उनी वैकल्पिक राजनीतिमा विश्वास गर्ने विभिन्न समूह, व्यक्ति र पार्टीहरुको एकताबाट बलियो वैकल्पिक राजनीतिक शक्ति र तेश्रो पोल निर्माण गर्नु आवश्यक रहेको बताउँछन् । यद्यपि, वैकल्पिक शक्तिहरु विच विचार, संगठन प्रणाली, नयाँ राजनीतिक संस्कृति र परिवर्तनका कार्यक्रमहरुमा एकरुपता भएपछि मात्र एकता सम्भव हुने उनको ठम्याई छ । 

गोविन्द केसीसँग सरकारले गरेको सम्झौतालाई शिक्षा र स्वास्थ क्षेत्रको आमूल परिवर्तनको प्रस्थानविन्दु ठान्ने दाहालले अहिलेको सरकारलाई दुई तिहाईको बहुमतको दम्भबाट नभई, दुई तिहाईको विनम्रता, शालीनता र रचनात्मकताबाट अगाडि बढ्न सुझाव दिन्छन् ।
दाहालसँग नयाँ शक्ति पार्टी र विवेकशील साझा पार्टीको अनुभव, यी पार्टीहरुबीचको एकता र सरकारको पछिल्लो गतिविधिलगायत विविध विषयमा बाह्रखरीका शिवनारायण गिरीले गरेको कुराकानीः

राजनीतिमा किन आउनु भएको ? 
मलाई लाग्छ राजनीति सबैले बुझ्नुपर्ने विषय हो । तर कहिलेकाहीँ राजनीति बुझेरमात्र हुँदैन, यसलाई अझ राम्रो बनाउन र बदल्न प्रयत्न पनि गर्नुपर्छ । नेपाली राजनीतिलाई बदल्नुपर्ने, अझ गतिशिल र चम्किलो बनाउनुपर्ने अनेक विषयहरु छन् । त्यसका लागी काम गर्न म राजनीतिमा आएको हुँ ।

नेपालको लामो राजनीतिक इतिहासलाई हेर्ने हो भने जनताको सपनाहरु र राजनीतिक पार्टीहरुको विचार, सिद्धान्त र कार्यशैलीमा तालमेल भएन । पार्टीका विचारहरु पुराना छन् । जसलाई पुराना दलहरुले अध्यावधिक गर्ने र समयसापेक्ष बनाउने काम गर्न सकेनन् । संगठनहरु गतिशिल छैनन् । पुराना पार्टीहरुभित्र लोकतन्त्र प्रभावकारी छैन । नेता, कार्यकर्ताको सम्बन्ध दास र मालिकको जस्तो भयो । सदाचार र सुशासन रहेन । पुराना पार्टीहरु जड र आन्दोलनमुखी भए । पुरानो नेतृत्वले राजनीतिक परिवर्तनलाई जनताको आर्थिक, तथा सामाजिक परिवर्तनको सपनासँग जोड्न सकेन । नेता र जनताको सपनामा तालमेल मिलेन । 

हामीले २००७ सालकै परिवर्तनलाई हेर्ने हो भने पनि त्यहि देखिन्छ । प्रजातन्त्र स्थापना भयो । तर त्यसपछि कस्तो सरकार दिने, राज्य चरित्र कस्तो बनाउने ? त्यो राज्यसत्ताले जनताको सपनाहरु कसरी सम्बोधन गर्ने ? यस्ता विषयमा नेताहरुले आशा जगाउन सकेनन् । २०४६ सालको आन्दोलन सफल गर्न नेताहरुले आफ्नो क्षमता त प्रदर्शन गरे । तर, फेरि कस्तो राज्य सत्ता बनाउने भन्नेमा दोधार भयो । २०४६ सालको आन्दोलनले सडकमा सहभागी भुईंका जनताको सपनालाई सम्बोधन गर्न सकेन ।

परिणाम फेरि ०५१ सालदेखि सशस्त्र द्वन्द सुरु भयो । ०६२–०६३ को लोकतन्त्रको आन्दोलनले राजनीतिक परिवर्तनको अर्को युगको रचना गर्यो । तर त्यो आन्दोलनले जागृत गरेका सपनाहरु पूरा गर्ने कुरामा फेरिपनि दलहरु अलमलमै देखिए । संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र प्राप्त भइसकेपछि कस्तो राज्य व्यवस्था बनाउने ? जनताको आर्थिक जीवन कसरी परिवर्तन गर्ने ? लोकतन्त्रलाई कसरी भुइसम्म पुर्याउने अनेक सपनाहरु छन्, त्यसलाई कसरी गोडमेल गर्ने र जनतामा आशा जगाउने यस्ता कुरामा नविनता आएन । 

यो समग्र तथ्यहरुले दिएको निश्कर्ष एउटै हो कि हाम्रा पुराना पार्टीहरुको नेतृत्वमा लोकतन्त्र, सामाजकि न्याय, सुशासन र जनमुखी समृद्धि प्राप्त हुँदैन । उनीहरु आन्दोलनका लागी मात्र बनेका पार्टी हुन् । प्रभावकारी र जनमुखी राज्यसत्ता निर्माण गर्न उनीहरुको क्षमता र सोचले पुग्दैन । त्यसैले जनताको जीवनमा बदलाब ल्याउने र नयाँ युगको सपनाहरु बुझ्ने नयाँ राजनीतिक शक्तिको खाँचो छ । 

पुराना पार्टीहरुको विचार, दर्शन, सङ्गठन प्रणाली, सङ्गठनभित्रको लोकतन्त्र, नेतृत्व क्षमता र परिवर्तनलाई बुझ्ने भास्यमा नविनता छैन । त्यसैले व्यवस्था त परिवर्तन हुँदैआयो तर जनताको अवस्था परिवर्तन गर्न हुनसकेन । यो राजनीतिक रिक्ततालाई पुरा गर्न नयाँ वैकल्पिक पार्टी बनाउने बृहत्तर समूहमा बसेर कामगरौ भनेर म राजनीतिमा एक अभियन्ताको रुपमा आएको हुँ । 

नयाँ शक्तिमा किन टिक्न सक्नुभएन, के सोच्नु भएको थियो, के पाउनु भयो ?
म राजनीतिमा आएको पुरानै ढाँचाको पार्टी बनाउन होइन । मेरो लगाव सयौं पार्टीहरुमा अर्को एउटा पार्टी थप्ने होइन । म अरुभन्दा नितान्त नयाँ, कंचन, चलायमान र लोकतान्त्रिक पार्टी चाहन्थे । म आजको भाषा बोल्ने र आजका सपनाहरु बुझ्ने पार्टी चाहन्थे । तर काम गर्दैजाँदा नयाँ शक्तिमा मेरो चाहना भन्दा अलग वहस, अभ्यास र प्रवृत्तिहरु देखापरे । त्यसैले म नयाँ शक्तिमा रहन सकिन । 

नयाँँ शक्तिभित्र त्यस्ता समस्या के छन् ?
भर्खरै मैले नयाँ शक्ति पार्टी छोडेको छु । म त्यो पार्टीलाई अफ्ट्यारो पार्ने, गाली गर्ने, त्यहाँ काम गरिरहेका साथीहरुलाई निराश बनाउने काम गर्न चाहन्नँ । नयाँ शक्ति राम्रो पार्टी बनोस्, र त्यसले वैकल्पिक राजनीतिमा योगदान गरोस् भन्ने म चाहान्छु । तर, नयाँ शक्तिभित्र केही गम्भिर समस्याहरु छन् । ती समस्याहरुलाई समाधान नगरिकन त्यो पार्टी प्रभावकारी हुँदैन । 

जस्तो– हामीले विचारमा ठीकै भन्यौं– पुरानो लोकतन्त्रले काम गर्दैन, सहभागितामूलक लोकतन्त्रमा जानुपर्छ भन्यौं । पुरानो समाजवादले काम गर्दैन, राज्यसत्ता नियन्त्रित समाजवाद होइन कि समुदाय, जनतामा आधारित समाजवाद बनाउनुपर्छ भन्यौं । पाँच ‘स’ भनेर सुशासन, समावेशीकरण लगायतका अनेक वहसहरु गर्यौं । तर, जब राजनीतिक प्रस्तावहरुलाई व्यवहारमा र आफैभित्र प्रयोगगर्ने बेला आयो त्यसमा अलमल भयो । कस्तो संगठन बनाउने ? कस्तो पार्टी बनाउने ? कस्तो नेतृत्व बनाउने ? भन्ने विषयमा नयाँ प्रयोग हुन सकेन । त्यहाँ सहभागितामूलक नेतृत्व, पार्टी भित्र बलियो लोकतन्त्र निर्माण र सुशासनको रचनात्मक अभ्यास हुन सकेन । 

पार्टीभित्र एउटा नेता र अर्काे नेताबीचको सम्बन्ध, नेता र कार्यकर्ताको सम्वन्ध उन्नत, फरक र जिवन्त हुन्छ भन्ने हाम्रो आशा थियो, त्यो हुन सकेन । हामीले सुसंस्कृत राजनीतिक संस्कार निर्माण गर्न सकेनौं । 

वैकल्पिक पार्टीको जिवन कस्तो हुनुपर्छ ? के भयो भने वैकल्पिक पार्टी हुन्छ ? त्यसको सूचकहरु के के हुन् ? हामीले काफी छलफल गर्न चाह्यौं । तर, त्यसमा नविनता आएन । जस्तो जनसंगठनको विषयमा पनि नयाँ शक्तिभित्र अन्योल देखियो । हामीले शिक्षक, कर्मचारी र प्रध्यापकको सङ्गठन बनाउनु हुँदैन भन्यौं । नेपालमा कर्मचारी संघसङ्गठन, प्रध्यायपक संघसङ्गठन र शिक्षक संघसङ्गठनहरु सुशासनको बाधकहरु हुन् । तर, यो वा त्यो नाममा त्यस्ता सङ्गठनहरु बनाउने कोशिस भयो । हामीले सानासाना विद्यार्थीहरुलाई समेटेर विद्यार्थी संगठन नबनाउ भन्यौं । अब विद्यार्थीलाई आन्दोलनमा ल्याउने संगठनहरु किन चाहियो र ? हामी समृद्धिको कुरा गर्छौं, समृद्धिका लागि कस्ता ब्रेनहरु चाहिन्छ यो देशमा ? त्यो ब्रेनहरु उत्पादन गर्नुपर्यो ।

हामीले सुनेका छौं मलेसिया, चीन, सिंगापुर लगायतले योजनावद्ध रुपमा उत्कृष्ट ब्रेन निर्माण गर्न राम्रो राम्रो युनिभर्सिटी पढ्न पठाए । तिनै विद्यार्थीहरुले पछि राष्ट्र निर्माणमा योगदान गरे । हामीले भन्यौं अव हामीलाई पनि पढ्ने विद्यार्थीहरु चाहिन्छ । अतः नयाँ ढाँचाको विद्यार्थी संगठन, नियमित विद्यार्थीहरुको संगठन, ३० वर्ष मुनीका विद्यार्थीहरुको संगठन मात्र बनाउँं । तर अभ्यासमा यस्तो भएन । कुनै पार्टीको विद्यार्थी सङ्गठनले नेताहरुको आदेशमा गएर विश्वविद्यालयको लाइब्रेरी जलाउने, शिक्षण संस्थाहरु बन्दगर्ने र पढ्न अवरोध गर्ने काम गर्नु भएन । बरु अबको शिक्षा प्रणाली कस्तो बनाउने भन्ने विषयमा वृहत्तर बहस गर्ने विद्यार्थी संगठन चाहियो । यसैगरी पार्टीमा शक्ति पृथकिकरणका कुराहरु पनि थिए, यस्ता अनेकौं विषयहरुमा कुरा मिलेन । 

मलाई लाग्छ, यावत् समस्याहरुमा नयाँ शक्तिले गम्भिर वहस गर्नुपर्छ । यस्ता समस्याहरुलाई जस्ताकोतस्तै राखेर त्यो पार्टी वैकल्पिक पार्टी पनि बन्दैन, अगाडि पनि जादैन । वैकल्पिकतिर जाने हो भने त्यही बाटो समाउनुपर्छ । त्यहाँको मुख्य समस्या बाटोको अलमल हो ।

नयाँ शक्तिमा प्रवेश गर्नेभन्दा छोड्नेहरु बढी भए, किन होला ?
नयाँ शक्तिमा विभिन्न पृष्ठभूमिका मान्छेहरु आए । कांग्रेस, एमाले र माओवादीबाट आएका साथीहरुले आ–आफ्नो पुर्वज्ञानलाई छोड्न नसक्ने समस्या देखापर्यो । कोही कोही साथीहरुमा आफ्ना इतिहास समाएर बस्ने समस्या थियो । पुरानो इतिहास समाउने र त्यसलाई छोड्न नचाहानेले नयाँ इतिहास कसरी बनाउँछ ? जहाँजहाँबाट आएको हो, त्यहीँको ज्ञानलाई स्थापित गर्न खोज्नेहरुले पार्टीलाई एक ढिक्का हुन दिएनन् । परिणाम पार्टी एकिकृत, साझा र नयाँ हुन सकेन । 

अर्को समस्या राजनीतिक पृष्ठभूमिका र गैरराजनीतिक पृष्ठभूमिका साथीहरुबीच पनि एक अर्कोप्रति सम्मानभाव थिएन । परिणाम पार्टी एउटै साझा घर भएन । बरु कोठा कोठामा विभाजित भयो ।

त्यसो त पार्टी निर्माणकै चरणमा विभिन्न अवरोधहरु आए । जस्तै– स्थानीय निकायको निर्वाचनमा हामीले चुनाव चिन्ह प्राप्त गर्न सकेनौं । स्थानीय निर्वाचनमा संघीय समाजवादी फोरमको चुनाव चिन्ह लिनुपर्¥यो । प्रदेश र प्रतिनिधिसभाको निर्वाचनसम्म आइपुग्दा हामी वामतिर कि कांग्रेसतिर भन्ने द्धिविधा देखापरे । जसले धेरै साथीहरुलाई निरास बनायो । 
अर्को महत्वपूर्ण कारण नयाँ शक्तिलाई वैकल्पिक शक्ति भनियो । तर, जनताले मान्दिएनन्, सायद संयोजक भट्टराईको पृष्ठभूमिको कारणले पनि होला । जब मान्छेले वैकल्पिक भनेको पत्याएनन्, जनताले पत्याउने गरी ‘बिग म्यासेज’हरु सिर्जना गर्नुपथ्र्यो, तर त्यसो हुन सकेन ।

विवेकशील साझा पार्टीमा तपार्इंको प्रवेश किन ?
वैकल्पिक पार्टी निर्माण नै मेरो राजनीतिको मुख्य लगाव र गन्तव्य हो । यो मेरो आफ्नो सपना हो । नयाँ शक्ति पार्टीमा पनि म त्यही कारण आवद्ध थिए । जब मैले नयाँ शक्ति छोडेँ, या त म संगठित राजनीतिबाट टाढा हुनुपथ्र्यो अन्यथा वैकल्पिक पार्टीलाई नै सघाउनु मेरो धर्म हुन्थ्यो । मैले दोश्रो बाटो रोजे । मलाई लाग्छ, वैकल्पिक पार्टी निर्माण गर्ने चाखलाग्दो लगाव छ विवेकशील साझा पार्टीमा । केही साथीहरुमा साँच्चै गजवको ‘जुनुन’ छ । कम्तीमा विवेकशील साझा पार्टीले आजको पुस्ताको भाषा र सपना बोल्छ । आजको पुस्ताको भाषा र सपना बुझ्ने पार्टीमात्र आजका लागि वैकल्पिक पार्टी हुन्छ । मलाई लाग्छ, आजका युवाहरुको भाषा र सपना बुझ्ने, आजकै युवाहरुले बनाउन चाहेको पार्टी हो विवेकशिल साझा पार्टी । त्यसैले मैले त्यो प्रयत्नमा साथीहरुलाई साथदिने निर्णय गरेको हुँ । 

त्यहाँ असल विउ छ, म त्यो विउमा पानी हाल्न, मलजल गर्न र जोगाउन चाहन्छु । यद्यपी पार्टी निर्माण एउटा सामूहिक प्रयत्न हो, म पनि त्यहीँ समूहको एउटा समस्य मात्र हुँ । निश्चयनै त्यहाँ सामूहिक भावना छ । महत्वपूर्ण कुरा विवेकशील साझा पार्टीका साथीहरु फ्रेस हुनुहुन्छ । साथीहरुमा कुनै ब्यागेज छैन । वैकल्पिक पार्टी भनेको के हो ? पार्टीभित्र कस्तो लोकतन्त्र बनाउने, सदाचार र सुशासनमा हामीले गर्ने के हो ? अबको राज्यव्यवस्था कस्तो हुनुपर्छ ? कल्याणकारी राज्यका मानकहरु के हुन् ? यस्ता विषयमा बडो रोचक र सृजनशिल बहस छ त्यहाँ । 

वैचारिक हिसाबले विवेकशील साझा पार्टी कल्याणकारी लोकतन्त्रको कुरा गर्छ । त्यसको महत्व के छ, हामीले डा. केसीको सत्याग्रहमा पनि देख्यौं । राज्यले जनताका आधारभूत मुद्दाहरु र मूलतः शिक्षा, स्वास्थ्य, सामाजिक सुरक्षाका क्षेत्रहरुमा दायित्व लिनुपर्छ भन्ने विवेकशिल शाझा पार्टीको मान्यता हो । लोकतन्त्रलाई अझ गहिरो र जनमुखी बनाउने विचार नै आजका लागि सबैभन्दा प्रगतिशिल विचार हो । यसलाई अझ समृद्ध गर्नुपर्छ । 

ती सारा चिजहरुले विवेकशील साझा पार्टीलाई वैकल्पिक पार्टी बनाउने छन् । यहि विश्वासका लागि क्रियाशिल हुन म त्यहाँ आवद्ध भएँ । 

नयाँ शक्ति र विवेकशील साझा दुवैले आफूलाई वैकल्पिक शक्ति भनेर दावी गर्छन, यी दुईबीच के के समानता छन् ?
सतहमा हेर्दा, पहिलो समानता दुवैले आफूलाई वैकल्पिक हौं भन्छन् । दोस्रो दुवैले सहभागीतामूलक लोकतन्त्रको कुरा गरेका छन् । तर, भित्र गहिरोसँग विचार गर्ने हो भने यी दुई पार्टीहरुमा धेरै भिन्नताहरु छन् । 

ती भिन्नताहरु के–के हुन् ?
दुवै पार्टीको पृष्ठभूमिमा ठूलो भिन्नता छ । नयाँ शक्तिको मूलधार माओवादी आन्दोलनबाट आएको छ । विवेकशील साझा पार्टीको मूलधार सामाजिक क्षेत्र र आजको पुस्ताका युवाहरुको धार हो । दोस्रो नयाँ शक्ति पुरानोकै निरन्तरता हो । विचार, शैली, प्रवृत्ति र व्यवहारमा तर विवेकशिल साझा पार्टी विल्कुलै नयाँ सुरुवात हो । 

तेस्रो नयाँ शक्तिमा वैकल्पिक पार्टी कस्तो हुनुपर्छ भन्ने स्पष्ट खाका छैन, अभ्यासमा समस्याहरु छन् । विवेकशील साझा पार्टीले वैकल्पिक पार्टीको मार्गचित्र स्पष्ट गरेको छ । जस्तो कि नयाँ शक्ति भख्खरसम्म समाजवादी फोरम र नेकपासँग एकताको कुरा गर्छ । तर, विवेकशील साझा पार्टीलाई थाहा छ, त्यो एकताले वैकल्पिक पार्टी बन्दैन । उ यस्तो एकताका लागि हजार अनुरोध आएपनि अनिच्छुक हुन्छ । किनभने विवेकशील साझा पार्टीलाई राम्रोसँग थाहा छ, उसको बाटो त्यो हुँदै होइन । अरु विचार र व्यवहारमा अनेक भिन्नताहरु छन् । जुन सजिलै देखिन्छन् ।

यी दुई पार्टीबीचको एकता कत्तिको सम्भावना छ ?
अहिलेकै अवस्थामा त विवेकशील साझा पाार्टी र नयाँ शक्तिबीच एकताको सम्भावना छैन । मूलतः नयाँ शक्ति पार्टीले आफूलाई वैकल्पिक धारमा अझ स्पष्ट बनाउनुपर्छ । अन्यथा वैकल्पिक नाममात्र राखेर पार्टी एकीकरण कसरी होला र ? 

किनभने वैकल्पिक शक्ति भनेको के हो ? नेपालमा वैकल्पिक शक्तिको आवश्यकता किन ? नेपालका वैकल्पिक शक्तिका पार्टीहरुले समाउनुपर्ने सिद्धान्त के हुन् ? नयाँ सङ्गठन प्रणाली र ढाँचा के हो ? नेपालको रुमान्तरण र न्यायपूर्ण समृद्धिका लागि कस्ता खालका कार्यक्रम आवश्यक छ ? यस्ता प्रश्नहरुमा कुरा मिलेपछिमात्र पार्टीहरुबीच एकता हुने हो ।
मूलतः लोकतन्त्र, सुशासन, सदाचार, सामूहिक नेतृत्व, जातिय पहिचान, सम्मृद्धिका अनेक मुद्दाहरुमा नयाँ शक्ति पार्टीले आफूलाई आजको आँखाबाट अध्यावधिक गर्नुपर्छ । यस्ता विषयमा नयाँ शक्तिले आफूलाई समयानुकूल रुपान्तरण गर्दै लगेमा मात्र भोलि यी पार्टीहरु एक ठाउँमा आउन सक्छन् । 

यद्यपि अहिलेलाई भने कतिपय विषयमा नयाँ शक्ति र विवेकशील साझा पार्टीलेसँगै काम गर्ने क्षेत्रहरु खोजी गर्नु राम्रो हुन्छ । जसले एक अर्कोबाट सिक्न सहयोग पुग्नेछ ।  हामीले बुझ्नुपर्ने कुरा के भने, वैकल्पिक पार्टीहरुको मात्र एकताको कुरा गर्नु आधा कुरा हो । हामी वैकल्पिक पार्टीसँग मात्र नभई वैकल्पिक विचार समूहहरु, असल व्यक्तिहरु, विभिन्न पक्षहरुसँग पनि एकता र ध्रुविकरणको पक्षमा छौं । तर सर्त के भने, यस्तो एकताले वैकल्पिक पार्टी निर्माणमा योगदान पुग्नुपर्छ । वैकल्पिक पार्टीको मूल चरित्रलाई बिगार्ने सर्तमा हुने कुनैपनि एकता अनावश्यक हुन्छन् । विवेकशील साझा पार्टी त्यसमा सचेत छ ।

एकताको लागि पार्टीभित्र तपाईंको भूमिका के रहन्छ ?
म विवेकशील साझा पार्टीको सदस्य हुँ । हामी समूहमा मिलेर काम गर्दछौं । समूहको एक जिम्मेवार सदस्यको नाताले म पार्टीलाई विस्तारित र गहिरो राजनीतिक संगठनको रुपमा सृदृढ गर्न रचनात्मक भूमिका निर्वाह गर्नेछु । हामीलाई थाहा छ, हामी राम्रो पार्टी बनाउने कुरामा प्रतिवद्ध छौं । राम्रो पार्टी बनाउन जे जस्तो एकता आवश्यक हुन्छ त्यसका लागि हामी खुल्ला हुनेछौं । तर पार्टीको वैकल्पिक चरित्रलाई नै आघात पर्ने एकताका लागि हामी उदार छैनौं । 

डाक्टर गोविन्द केसीको मागका सम्बन्धमा विवेकशील साझा पार्टी किन जोडियो ?
हो, हामीले डा. केसीको मागलाई ऐक्यबद्धता जनाएका छौं । म पार्टीको जिम्मेवार सदस्यको रुपमा भन्दै छु, हामी केसीको मागमा संलग्न छौं । हामी कल्याणकारी लोकतन्त्रमा विश्वास गर्दछौं । कल्याणकारी लोकतन्त्रको सिद्धान्तले शिक्षा, स्वास्थ्य र सामाजिक सुरक्षाका अनेकौं मुद्दाहरु राज्यको दायित्यभित्र हुनुपर्ने कुराको वकालत गर्दछ । नेपालमा पनि जनतालाई सुख, समृद्धि र न्याय दिन चाहन्छौं भने शिक्षा, स्वास्थ्य र सामाजिक सुरक्षामा राज्यको दायित्व हुनुपर्छ । 

लाखौं पैसा तिरेर धनीका छोराछोरी त डाक्टर भएका छन् । गरिबका छोराछोरी कसरी डाक्टर बन्ने ? गरिबले कसरी उपचार गराउने ? त्यसैले सिद्धान्ततः हामीले जे भनिरहेका छौं, त्यो कुरा स्थापित गर्नका लागि डा. गोविन्द केसीको आन्दोलन प्रस्थानविन्दु हो । यसैले हामीले त्यो सत्याग्रहमा ऐक्यवद्धता जनाएका हौं । निश्चय नै सत्याग्रह सुखद परिणाममा सकिएको छ । अब हामी मागहरु पूरा गर्ने कुरामा सरकारको इमान्दारीता हेर्नेछौं र आफ्नो राजनीतिक सिद्धान्तका आधारमा कल्याणकारी राज्य र गहिरो लोकतन्त्रका लागि जनताबीचमा काम गरिरहेने छौं ।

सरकार कस्तो हुनुपर्छ, वर्तमान सरकारलाई कसरी हेर्नुहुन्छ ?
सरकार अहिले दुई तिहाइको छ । दुई तिहाइको सरकार हुनु भनेको राम्रो हुनु होइन, समस्या यहींनिर छ । केपी ओलीलगायत पार्टीका नेताहरुले भन्नुहुन्छ– हामी दुई तिहाइको सरकार हौं । हामी बलियो छौं । यो भनाइ नै वेठिक हो । राणा र राजा महेन्द्रले सम्पूर्ण बहुमतको सरकार चलाएको देश हो यो । तर के भयो ? त्यसैले दुई तिहाइले सरकार भन्ने कुराले सरकारको चरित्र स्पष्ट हुँदैन । नेपाली जनतालाई दुई तिहाइको बलियो सरकार चाहिएको होइन । जनतालाई राम्रो सरकार, जनमुखी सरकार र जनताका सपनाहरुको सम्बोधन गर्ने सरकार चाहिएको हो ।

तर, सरकार असल भएन, दम्भी भयो । फलेको वृक्ष जसरी झुक्न जानेन र सरकारले विनम्रता गुमायो । सरकारका पछिल्ला अभिव्यक्तिहरुबाट सरकारको अलोकतान्त्रिक व्यवहार झल्किन्छ । अहिलेको सरकारको जस्तो अभिव्यक्ति पञ्चायतकालमा मात्र सुहाउँथ्यो, अहिले सुहाउँदैन । लोकतन्त्रमा सरकारले सडकमा उठेको आवाज सुन्नुपर्छ । त्यसैले हामीले भनेका छौं कि हामीलाई बलियो होइन, राम्रो सरकार देउ । हामीलाई दुई तिहाइको घमण्ड चाहिएको होइन । हामीलाई दुई तिहाइको विनम्रता चाहिएको हो । 

विवेकशील साझा पार्टी कसरी अगाडि बढ्दैछ ?
साउन ११ गते पार्टी स्थापना दिवस हो । तर, डा. केसीको सत्याग्रहका कारण यसलाई मनाउन सकिएन । अब एक हप्तापछि हामीले पार्टीको स्थापना दिवसलाई उत्सवको रुपमा मनाउने तयारी गरेका छौं । त्यहि एक वर्षको समीक्षा पनि हुनेछ । 

पार्टीले स्थापनाको दोस्रो वर्षलाई सङ्गठन विस्तार र सदृढीकरणको रुपमा लिएको छ । मूलतः पार्टीको ध्यान अब देशैभरी विस्तार हुनेतिर केन्द्रित हुन्छ । हामी नेपाली जनताले खोजेजस्तो पार्टी बनाउन निरन्तर कृयाशिल भइरहने छौं ।

प्रतिकृया दिनुहोस